Minimumuurloon (Deel 2)

De AEX-index bepaalt het minimuurloon

A felicidade de pobre dura pouco

Het tragikomische Braziliaanse gezegde A felicidade de pobre dura pouco (de blijdschap van de armen is kortdurig) is de synthese voor de stijging van het minimum(uur)loon in dit decennium.

Hoewel het CBS berichtte over de jaar-op-jaar toename van het minimumloon is 33,2% die zelfs de groei CAO-lonen overtreft¹.

Dus, zouden minimumloners een reden hebben om te juichen? Helaas niet, want er zijn twee zaken die de pret voor de minimum(uur)loner bederven.

Statistisch gezien, zijn minimumloners vaak arm, dus aan mij de eer om de dag van minimumloner te mogen verpesten tijdens dit leesmoment (als u behoort tot het precariaat).

• Reden 1 = Krimpflatie

In ons land geven de arme een aanzienlijk deel van zijn of haar inkomen aan primaire levensbehoeften, met name huisvesting en voedsel. Uit cijfers van het CBS blijkt de inkomensgroepen in de allerlaagste en tweede laagste inkomensdecielen zelfs 60,1% á 61,9% van zijn of haar inkomen aan de twee bovengenoemde zaken uit te geven.²

Hoewel is het minimumuurloon tussen tussen januari 2020 tot en met juli 2025 met 8,0% harder dan inflatie gestegen, eist het fenomeen het fenomeen krimpflatie, oftewel graaiflatie in de volksmond, echter haar tol. Daardoor worden de winkelboodschappen van het precariaat nog duurder.

Krimpflatie werkt in de praktijk als volgt. U, mijn lezer(es), betaalt evenveel voor hetzelfde product als voorheen, maar de hoeveelheid van dat product neemt af. Krimpflatie is dus zichthaar, tastbaar en voelbaar. U hoeft maar een verpakking te kopen en u ziet dat dezelfde verpakking lichter is geworden. Zijn concerns na de coronacrisis milieubewust en minimalistisch geworden? Ik vrees van niet.

Uit een steekproef van de Consumentenbond blijkt dat concerns openlijk de inhoud van producten hebben verminderd en de prijs hetzelfde laten.³ De reacties van de concern op de vragen van de Consumentenbond zijn hilarisch en tenenkrommend.

Figuur 1.A - Wraps van het merk Knorr

Reactie van Knorr

Bron: Consumentenbond (2025)

Figuur 1.B - Chocolade-ijs van het merk Hertog

Reactie van Hertog

Bron: Consumentenbond (2026)

• Reden 2: Arbeidsinkomensquote (aiq)

Het arbeidsinkomensquote is het aandeel van bedrijfsomzet die naar werknemers gaat⁴

Ook het aandeel van de bedrijfswinsten die naar de medewerkers gaat is structureel aan het krimpen. Wederom, laat het CBS dat goed zien. In 2020 bedroeg de arbeidsinkomensquote nog 74,4% en in 2024 was dit gedaald naar 69,9%.⁵

Daarentegen zijn de dividenduitkeringen over de periode tussen 2020 tot en met 2022 toegenomen. Zelfs nog hoger dan voor de coronacrisis.⁶

De AEX-index versus het minimum(uur)loon

Op 1 januari 2020 was het minimumloon 10,60 euro per uur⁷. Op dezelfde datum telde de AEX-index 604,58 punten⁸. Op basis van de slotkoers van 1 juli 2026 telde de AEX-index 1.073,14 punten. Dus in zes en half jaar is de AEX-index met 77,50% gestegen.

Figuur 2 - Stand AEX-index op 1 juli 2026

Bron: Euronext (2026)⁹

In het afgelopen 10 jaar in slechts twee kalenderjaren, namelijk in 2018 en 2022 is het jaarlijkse rendement van de AEX negatief geweest. Zelfs in het coronarampjaar 2020 rendeerde de AEX 3,31%¹⁰ . Terwijl in datzelfde coronarampjaar is de Nederlandse bnp met 3,9% gedaald¹¹!

Daarentegen was het minimumuurloon op 1 januari 10,60 euro en per 1 juli 2026 is het minimumuurloon 14,99 euro. Over deze periode is het minimumuurloon met 41,42% gestegen. So far, so good.

Echter, als de AEX-index en het minimumuurloon met elkaar worden vergeleken, is AEX-index 36,08% harder dan het minimumuurloon gestegen. Bijna twee keer dus.

Een tragikomische illustratie, zelfs in het coronarampjaar 2020 is het minimumuurloon met slechts 1,6% gestegen. Namelijk, van 10,60 euro per uur naar 10,77 per uur¹². Zelfs in het coronajaar 2020 is de AEX-index twee keer harder dan het minimum(uur)loon gestegen.

Figuur 3.A - Overzicht jaarlijkse rendement van de AEX-index over periode tussen 2016 tot en met 2025

Figuur 3.B - Overzicht jaarlijkse rendement van de AEX-index over periode tussen tussen 2017 tot en met 1 juli 2026

Bron: Morningstar (2026)¹³

Als de verhogingen van het minimumuurloon de AEX-index zou volgen dan was het minimumuurloon zou per 1 juli het minimumloon 18,82 euro per uur. Dat is dus 3,83 euro hoger dan het huidige minimumuurloon en zelfs 2,86 hoger dan de eis van de vakbond FNV¹⁴.

De AEX als wage maker

Iedere betrokkene (bijv: een retailbelegger of institutioneel) die een effect (bijv: een aandeel, een etf, participatie in fondsen, of contracten in futures of opties) koopt en verkoopt wordt het in het financiële vakjargon market maker¹⁵ genoemd.

In dit geval krijgt de AEX-index een bijzondere rol en deze rol noem ik wage maker. Deze rol is vrij simpel. De procentuele stijging van de AEX-index over een geheel kalenderjaar bepaalt dus de procentuele verhoging van het minimumuurloon in het kalenderjaar erna.

SM11 I choose you!

Wellicht kent de kinky lezer(es) de afkorting SM en misschien heeft zelfs ervaring ermee.

Ook is de zin I choose you¹⁶ bekend onder mijn lezer(es) die in het verleden naar Pokémon keken en zelfs fans ervan waren of misschien nog steeds fans ervan zijn.

Echter, de afkorting SM11 staan de S niet voor sadisme noch de M voor masochisme. De ware betekenis betekent de S salário (salaris) M minímo (minimum) en het getal 11 zit standaard ticker voor verhandelbare etf’s aan de B3 (de beurs van São Paulo)¹⁷.

Met andere woorden, SM11 is de wettelijke bepaling van het minimumuurloon dat als het ware een etf is die de AEX-index volgt.

In de praktijk zou SM11 zo te werk gaan. De procentuele groei wordt bepaald door de AEX-index over het tijdsbestek van 02 januari tot en met 31 december. De procentuele minimunuurloonverhoging wordt in het kalenderjaar erna ingevoerd. . Er komt slechts een jaarlijkse verhoging van het minimumuurloon. Dus de politiek stopt met de onzinnige en onverklaarbare de loonsverhoging per semester.

De verhoging van het minimumuurloon vindt 1 februari plaats zodat werkgevers in januari de jaarbegroting kunnen aanpassen om deze loongroei te kunnen accommoderen in het bedrijfsbudget.

Mocht de AEX-index gedurend dat jaar krimpen, dan wordt het minimumuurloon inflatie gecorrigeerd.

Het minimuurloon in de versie SM11 komt twee politieke ideologieën ten goede en bedient tegelijkertijd meerdere (marginale) groepen oververtegewoordigd in laagbetaalde branche en sectoren¹⁸.

In de politiek zullen sociaalliberalen warm worden voor zo’n vorm van minimumuurloon worden, want het de financiële markt geeft richting voor de minimumuurloonsverhoging en achteraf pas institutionaliseert de overheid dat minimumuurloon.

De sociaaldemocraten zullen makkelijk bedrijven kunnen aanspreken op het eerlijk verdelen van winsten en SM11 geeft de vakbonden meer machten om van bedrijven en brancheorganisaties transparantie op te eisen over de winstgevendheid (bijv.: kwartaal- en jaarcijfers) van bedrijven en de sector bij de collectieve loononderhandeling.

Meerdere groepen zullen het SM11 profiteren, met name groepen oververtegenwoordigd in laagbetaalde sectoren (bijv.: de horeca). In dit geval heb ik over jongeren (tussen 16 jaar á 25 jaar) werkzaam in de horeca¹⁹ en vrouwen in de retail²⁰. Beide branches vallen onder dienstverlening. De Oost-Europese arbeidsmigranten ²¹ vooral werkzaam in landbouwsector (inclusief tuinbouw) en transport (incluslief logistiek)²² en rond het minimumjaarloon verdienen²³.

Mijn eigen portefeuille en het minimumuurloon

Ik, uw schrijver, heb zelf naar mijn eigen aandelenportefeuille bekeken om achter te komen hoeveel uren en minuten moet de minimumuurloner werken om het desbetreffende aandeel te kopen.

Figuur 4.A - Aandeelkoersen en aantal arbeidsuren op 1 juli 2026

Bron: De Bezitter (2026)

Figuur 4.B - Aandeelkoersen en aantal arbeidsuren op 1 januari 2026

Bron: Idem

Beiden overzichten laten duidelijk zien dat slechts de aandelenkoers van Fortescue en Vale zijn lager dan het minimumuurloon. Dit grotendeels te verklaren aan cycliciteit in prijzen van ijzerersten.

Over het algemene blijft het aantal benodigde minuten om het aandeel te kopen stijgen. Dat is natuurlijk voor de minimumuurloner een slecht nieuws. Daarmee wordt het bouwen van vermogen alsmaar moeilijker.

Nog drie opmerkingen over de bovenstaande overzichten. De eerste opmerking, zowel Equinor als Vale zijn aan de NYSE (New York Stock Exchange) genoteerd, echter de hoofdnotering van Equinor is aan de Oslo Børs (de beurs van Oslo) en van Vale aan de B3.

De tweede opmerking, het aandeel van Bank of China aan de SSE (Shanghai Stock Exchange) worden per lot sizes verhandeld. De omvang van elke lot size is per 100 aandelen. SSE staat géén handel in losse aantallen toe. Dus op 1 juli kost een lot size van 100 A-aandelen van Bank of China minstens 73,00 euro. Oftewel 4 uur en 52 arbeidsuren.

De derde opmerking, voor elke berekening voor het aantal benodigde aantal arbeidsuren worden de kosten (bijvoorbeeld: transactie-, beurs-, en valutakosten) buiten beschouwing gelaten, want deze kosten verschillen per broker.

Tot het slotje…

Ik, uw schrijver, heb u, mijn lezer(es) beloofd om tot eind augustus het niet over politieke economie te hebben. Echter, het vlees is zwak en 1 juli is vor de minimumuurloners een belangrijke datum, want het minimumuurloon stijgt. Dus, de politieke economie komt toch op mijn Substack ter sprake.

Onlangs had ik een gesprek met een oud-collega - manager bij plaats 8 - en merkbaar aan dat gesprek is dat hij het narratief van de loon-prijsspiraal internaliseerde. Als tegenargument had ik het over het fenomeen krimpflatie en over de horeca als kampioen in banen tegen het minimumuurloon. Als reactie op mijn opmerkingen zei hij ‘‘ik weet het niet het fijne van’’ en veranderde hij van onderwerp.

Om de positie van de minimumuurloner te versterken heb ik een creatief alternatief bedacht en het minimumuurloon wordt een etf genoemd SM11! Een etf die de AEX-index volgt.

Mijn vraag aan u, mijn lezer(es), is uw uurloon meer of minder dan mijn voorgestelde SM11?

1. https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/18/610-duizend-banen-betaald-tegen-het-minimumloon

2. https://longreads.cbs.nl/nederland-in-cijfers-2022/waar-geven-we-ons-geld-aan-uit/

3. https://www.consumentenbond.nl/acties-claims/nieuws/2025/krimpflatie

4. https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/de-nederlandse-economie/2023/methodologische-achtergronden-van-de-arbeidsinkomensquote/2-wat-is-de-arbeidsinkomensquote-

5. https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/85891NED

6. https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2024/05/winst-en-dividend-grote-ondernemingen-hoger-dan-voor-corona

7. Bij werkweek ban 36 uren.

https://www.rijksoverheid.nl/themas/werk/minimumloon/bedragen-minimumloon/bedragen-minimumloon-2020

8. https://live.euronext.com/nl/product/indices/NL0000000107-XAMS#chart

9. https://live.euronext.com/nl/product/indices/NL0000000107-XAMS

10. https://www.morningstar.com/indexes/xams/aex/quote

11. https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.MKTP.KD.ZG?locations=NL

12. https://www.rijksoverheid.nl/themas/werk/minimumloon/bedragen-minimumloon/bedragen-minimumloon-2020

13. https://www.morningstar.com/indexes/xams/aex/quote

14. https://www.fnv.nl/acties/voor-16

15. https://www.investopedia.com/terms/m/marketmaker.asp

16. https://mb.com.ph/2021/2/27/i-choose-you-is-pokemons-unique-way-of-saying-i-love-you

17. https://www.b3.com.br/en_us/products-and-services/trading/equities/cash-equities/securities-lending-equity-and-etf-trades.htm

18. https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/85517NED

19. https://www.abnamro.nl/nl/zakelijk/insights/sectoren-en-trends/leisure/horeca-op-zoek-naar-een-duurzaam-personeelsbestand.html

20. https://www.ocwincijfers.nl/sectoren/emancipatie/arbeid/aandeel-vrouwen-per-beroepsklasse

21. https://www.abu.nl/app/uploads/2021/06/HR_ABU_NBBU_Factsheet_Arbeidsmigranten_A3_juni-2021_DEF.pdf

22. https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/85517NED

23. https://nos.nl/artikel/2501209-waar-werken-de-arbeidsmigranten-en-waarom-zijn-ze-volgens-bedrijven-zo-hard-nodig